Onderwerp: Start BuytenHoutTafel

Aan alle geïnteresseerden in BuytenHout

Geachte Mevrouw/Mijnheer,

Op 1 juni 2017 treedt de BuytenHoutTafel voor het eerst officieel naar buiten. Graag nodigen we u of uw organisatie uit voor deze bijeenkomst die om 20 uur begint. Bijlage 1 geeft het programma voor het treffen.

De instelling van een BuytenHoutTafel

Ongeveer een jaar geleden hebben de Vrienden van Biesland - middels een bijeenkomst - een eerste stap gezet voor een BuytenHoutTafel waarop groene ondernemers en vrijwilligersorganisaties elkaar kunnen treffen. Een tafel met als kernvraag: Wat willen we en wat kunnen we met BuytenHout qua duurzaamheid, biodiversiteit, educatie en actieve recreatie? Het idee van een tafel is toen positief ontvangen. Een kerngroep, die in de loop van het jaar groter is geworden, is toen aan de slag gegaan om het idee uit te werken. Zo is er overleg geweest met wethouder van Staalduine van de gemeente Pijnacker-Nootdorp. Verder heeft de kerngroep een opdracht gegeven aan Wageningen Environmental Research (Alterra) om een aanpak voor een gebiedsvisie op te stellen, daarmee inhakend op de nieuwe Omgevingswet die in 2019 ingaat. De ondernemersvereniging Delftse Hout en het ondernemersfonds Pijnacker-Nootdorp-West hebben daarvoor de middelen gedoneerd. Al doende is de tafel tot stand gekomen.

Wat wil de BuytenHoutTafel?

Vanzelf wil de BuytenHoutTafel een platform zijn voor samenwerking van de deelnemende organisaties en personen en een platform zijn om van elkaar leren.
Daarnaast heeft de BuytenHoutTafel de ambitie om democratische processen te organiseren op gebiedsniveau met het oog op de toekomst van het gebied. Deze ambitie past bij een bredere beweging in Nederland van burgerinitiatieven die van 'onderop willen sturen'. Niet de initiatieven van de gemeenten afwachten, maar er zelf mee komen op terreinen als ecologische waarden, circulaire economie en sociaal en groen ondernemerschap. De BuytenHoutTafel wil proberen zo'n beweging te zijn. Daar hebben we u bij nodig.
De tafel gaat er daarbij van uit dat de economie van het gebied vooral wordt gedragen door de kwaliteit en de (bio)diversiteit van het landschap. Het belang voor groene vrijwilligersorganisaties zoals de Vogelwacht en de KNNV bij de BuytenHoutTafel is dat de natuurwaarden centraal gespreksonderwerp zijn in relatie tot de ontwikkelingen in het gebied. Voor ondernemers is dat het gericht zijn op een gebiedseconomie die is gebaseerd op het elkaar aanvullen en versterken en niet op concurrentie. Deelnemers aan de tafel streven met elkaar naar een geheel dat meer is dan de som der delen.
Ondernemerschap van ondernemers en groene vrijwilligersorganisaties kunnen dan in samenwerking met de provincie, de gemeenten, Hoogheemraadschap van Delfland en Staatsbosbeheer flink bijdragen aan een gewenst beleid en beheer van het gebied. Bijlage 2. BuytenHoutTafel; uitgangspunten, doelen en activiteiten gaat nader in op wat we voor ogen hebben met de BuytenHoutTafel, ook organisatorisch.

We zien u graag

Deze uitnodiging is gegaan naar de groene vrijwilligersorganisaties in Delft en Pijnacker-Nootdorp, de leden van de ondernemersfondsen, de provincie, de gemeenten Delft en Pijnacker-Nootdorp, Hoogheemraadschap Delfland, Staatsbosbeheer en belangstellende personen.
Hopelijk spreekt het idee van de BuytenHoutTafel u aan. In dat geval stellen we het op prijs wanneer u komt. We verzoeken u dan zich voor 26 mei aan te melden via: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.. U ontvangt daarna nog stukken voor de bijeenkomst.
Wanneer u nog vragen heeft dan kunt u contact opnemen met Eric Biesmeijer, Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken., 015 3694980.
We zien u graag op 1 juni 2017, 20 uur in de Ronde kamer, De Uylenburg, Noordeindseweg 70, Delfgauw. Om samen verder inhoud en vorm te geven aan de BuytenHoutTafel.

Met vriendelijke groet.
De kerngroep,
Eric Biesmeijer, oud bestuurslid Vrienden van Biesland
Jan Duindam, Hoeve Biesland
Josje Duindam, De Uylenburg en het Stiltebos
Gé Kleiweg, voorzitter Vrienden van Biesland
Margriet Knospe, Buitenleeft
Pim Meijkamp, camping Delftse Hout
Lisa van Leeuwen, het Stiltebos
Richard Smokers, voorzitter vereniging voor Natuur- en Milieubescherming Pijnacker (NMP)

Bijlage 1. Programma bijeenkomst BuytenHoutTafel 1 juni 2017.

De bijeenkomst vindt plaats in de Ronde kamer, De Uylenburg, Noordeindseweg 70, Delfgauw.
Het programma bestaat uit de volgende onderdelen:

19.30-20.00       Ontvangst.
20.00-20.05        Welkom + voorstellen leden kerngroep.
20.05 - 20.20      Wat wil en kan de BuytenHoutTafel?
20.20 -20.50       Gebiedsvisie BuytenHout-West. 
Judith Westerink, Wageningen Environmental Research (Alterra), geeft toelichting op het project Gebiedsvisie.
20.50-21.10        Pauze.
21.10 - 22.00      Andere projecten op de BuytenHoutTafel.
Mogelijkheden die toegelicht worden, zijn:

- Delftse Hout wordt zwemwater                   
- Stiltebos in de Bieslandse Polder
- Elektrische rondvaartboot BuytenHout
- Monitoren flora en fauna BuytenHout
- Recreatieproject BuytenHout
- Suggesties.

22.00 - 22.30      Aanschuiven aan de BuytenHoutTafel en kennismaken met een drankje en een hapje.

 

Bijlage 2. BuytenHoutTafel; uitgangspunten, doelen en activiteiten.

Deze bijlage geeft kernelementen die een leidraad kunnen zijn voor de uitgangspunten, doelstellingen, activiteiten en werkwijze van de BuytenHoutTafel met als werkgebied BuytenHout-West. Over een jaar kan deze leidraad na een evaluatie bijgesteld worden.
Na de inleiding over de ontstaansgeschiedenis en de stand van zaken van de tafel bevat de bijlage een drietal kernonderdelen:

  • Wat willen we met een BuytenHoutTafel bereiken?

  • Wat gaan we daarvoor doen?

  • Bestuurlijke organisatie

Appendix 1 geeft puntsgewijs een oriëntatie op uitgangspunten, doelen en activiteiten die de deelnemers van de BuytenHoutTafel kunnen verbinden.

Inleiding. Wat er aan vooraf is gegaan.

In februari 2016 hebben de Vrienden van Biesland een bijeenkomst georganiseerd voor groene vrijwilligersorganisaties en groene ondernemers om over samenwerking in BuytenHout te praten en daartoe een BuytenHoutTafel in te stellen. Een 12-tal organisaties waren aanwezig. Men was positief over zo'n tafel. Een kerngroep is vervolgens aan de slag gegaan en heeft de deelnemers van de bijeenkomst een aantal keren geïnformeerd over de stand van zaken.
De taakopvatting van de kerngroep is niet geweest om alle ins-and-outs te verkennen voor een tafel om vervolgens met een voorstel te komen, maar is er voor gekozen om als kwartiermaker te fungeren. Op die manier is de BuytenHoutTafel tot stand gekomen. Deze gaat op 1 juni 2017 officieel van start.
De kerngroep wilde bij de aanpak vooral praktisch zijn en heeft daarom gekozen voor een concreet, eerste project dat geheel BuytenHout betreft en waarbij alle partijen belang hebben. Dat project is het opstellen van een Gebiedsvisie voor BuytenHout, vanuit de kaders van de Omgevingswet die in 2019 van kracht wordt en waarbij participatie van burgers en organisaties een centraal onderdeel is.
De kerngroep heeft het idee van een Gebiedsvisie besproken met wethouder Van Staalduine (Pijnacker-Nootdorp) die daar positief over is. Dit is een belangrijke reden voor de kerngroep geweest om  Wageningen Environmental Research (Alterra) opdracht te geven een werkproces, een leidraad op te stellen voor het maken van een Gebiedsvisie. Niet een proces van bovenaf, waarbij de colleges de plannen 'repressief ter inzage leggen', maar van onderop, waarbij de inbreng van de BuytenHoutTafel pro-actief en richtinggevend is voor het besluit van de gemeenteraden van Delft en Pijnacker-Nootdorp. De ondernemingsfondsen die in BuytenHout opereren betalen de kosten van Alterra.
Met de leidraad van Alterra kunnen de deelnemers van de BuytenHoutTafel na 1 juni concreet aan de slag gaan met het projectmatig, interactief opstellen van een gebiedsvisie in samenwerking met de gemeenten. Het wordt een experiment dat ook de representatieve democratie wil aanvullen met participatieve democratie.

Wat willen we met de BuytenHoutTafel bereiken? Doel.

Er zijn twee belangrijke doelstellingen.
Doelstelling 1.
Bijdragen aan een BuytenHout waar duurzaamheid, lokale kringloopeconomie, biodiversiteit, educatie, actieve recreatie en burgerparticipatie centraal staan.

BuytenHout heeft veel potenties op het gebied van landschap, natuurbeleving, educatie, recreatie en er is innovatieve, duurzame landbouw. Het gebied heeft daarmee veel kansen.
Mogelijk mede door een veelheid van beherende (overheids)organisaties komt de ontwikkeling van de kansen en van een gebiedsvisie en de uitvoering daarvan tot nu toe moeizaam van de grond. De BuytenHoutTafel kan hier een stimulerende functie hebben.
Het is een ambitie van de BuytenHoutTafel  om democratische processen te organiseren op gebiedsniveau met het oog op de toekomst van het gebied. Deze ambitie past bij een bredere beweging in Nederland van "sturing van onderop": lokale initiatieven op het gebied van verbetering van de ecologische waarden, circulaire economie en sociaal ondernemerschap. Voor ondernemers onderling streeft de BuytenHoutTafel naar een gebiedseconomie die is gebaseerd op het elkaar aanvullen en versterken en niet op concurrentie. Streven naar een geheel dat meer is dan de som der delen. De BuytenHoutTafel  gaat er daarbij van uit dat de economie van het gebied vooral wordt gedragen door de kwaliteit van het landschap. Ondernemerschap in BuytenHout moet dan bijdragen aan de ontwikkeling en het beheer van het landschap. De ondernemers staan daarbij niet los van de samenleving, maar zien juist toekomst in het samen optrekken met andere partijen, zoals groene vrijwilligersorganisaties.

Monitoren. 
De doelstelling heeft een algemeen karakter. Waar mogelijk zouden we - hoe moeilijk ook - indicatoren moeten benoemen en de ontwikkeling daarvan volgen (monitoren).  Op het gebied van biodiversiteit kan het bijvoorbeeld gaan om de weidevogelstand. Hoe kun je het land zo inrichten en beheren dat de condities voor de weidevogels zo gunstig mogelijk zijn. Hier kan de werkwijze van Zoetermeer als model dienen. Daar zijn 5 grote parken. De gemeente voert in elk park 5-jaarlijks een gebiedsgerichte monitoring uit over de  stand van flora en fauna.  Groene vrijwilligersorganisaties leveren hier een belangrijke input. De gemeente neemt de uitkomsten in een rapport op - waarbij de groene vrijwilligersorganisaties weer betrokken zijn - dat voorzien is van voorstellen aan de gemeenteraad. Deze neemt hierover een besluit.

Doelstelling 2.
Sterke groene organisaties.

De BuytenHoutTafel biedt de deelnemende organisaties mogelijkheden tot samenwerken èn om van elkaar te leren. Dit kan profijtelijk zijn voor elke organisatie afzonderlijk. Zeker voor de groene vrijwilligersorganisaties nu de overheidssubsidies teruglopen, waardoor er meer nadruk komt op een eigen verdienmodel.

Locale kringloop economie.
Ondernemers en vrijwilligers kunnen elkaar versterken. Een voorbeeld - dat Pim Meijkamp van de camping DelftseHout eens noemde - kan zijn dat de vogelaars een excursie organiseren voor de campinggasten. De vogelaars krijgen van de camping een bijdrage voor hun vereniging. Het voordeel van de camping is dat deze aantrekkelijker voor gasten wordt wanneer deze natuur-excursies kan aanbieden. Bij zo'n benadering kan bijvoorbeeld verder De Papaver voorafgaande aan de excursie een les geven.

Wat gaat de BuytenHoutTafel daarvoor doen? Activiteiten.

De BuytenHoutTafel voert bijvoorbeeld de volgende activiteiten uit:

Samenwerken

  • Functioneert als een platform voor wederzijdse uitwisseling van kennis en informatie en voor samenwerking op gebieden zoals monitoren flora en fauna, cursussen, excursies en open dagen.

Gesprekspartner overheden/beheerders gebied

  • Komt actief met eigen ideeën zoals een Gebiedsvisie voor BuytenHout, het beheer van de Dobbeplas en de Plas Delftse Hout als zwemwater.
  • Signaleert ontwikkelingen in BuytenHout: flora en fauna, bestemmingsplannen en beheerplannen.
  • Adviseert, gevraagd en ongevraagd, overheidsorganisaties en private partijen die gebieden beheren in BuytenHout. Benadert de gemeenteraden.

Participatie en communicatie

  • Propageert natuur en milieu, bijvoorbeeld door gezamenlijk als raad een BuytenHout-Dag te houden, waarop alle deelnemende organisaties een eigen activiteit organiseren.
  • Wakkert betrokkenheid aan van burgers door het vormen van een uitnodigende plek voor een doorgaand gesprek over BuytenHout.
  • Heeft een eigen website.
Anders werken.

De BuytenHoutTafel wil vernieuwend zijn. Het gaat dan vooral om viertal punten.

Van onderop. Niet pas achteraf in actie komen wanneer een gemeente met plannen komt die goeddeels al afgerond zijn, maar actief - zo mogelijk met eigen plannen - in overleg gaan met de gemeente. Niet langer meer dat organisaties afzonderlijk reageren vanuit het "eigen belang" op vergevorderde plannen, maar een gezamenlijk reactie met een samenhangende visie.

Participatie mogelijk maken. De gemeente legt geen vergevorderde plannen voor, maar nodigt de tafel vroegtijdig uit om op gelijkwaardig niveau plannen (mede) te ontwikkelen.

Doen waar je sterk in bent. De deelnemende organisaties van de tafel doen niet alleen maar hun eigen ding waarbij concurrentie een zwaarwegend uitgangspunt is, maar ze doen waar ze sterk in zijn en vullen elkaar aan: Milieueducatie geeft lessen over veeteelt èn de deelnemers gaan naar de praktijk op de boerderij. Een deelnemer aan de tafel vraagt zich af: Wat kan ik andere deelnemers aanbieden, wat kan ik van ze vragen?

Al doende leren
In de praktijk zullen er niet altijd kant en klare recepten zijn, die moet de tafel zich eigen maken.

Bestuurlijke organisatie.

De BuytenHoutTafel wil geen zware organisatievorm of een knellend protocol volgen, daarom is gekozen voor een tafel. Een tafel heeft een losser karakter dan bijvoorbeeld een raad, maar hoeft daarentegen zeker niet vrijblijvend te zijn. Gaande weg moet blijken welke organisatievorm het meest geschikt is. Er gelden  onder meer de volgende uitgangspunten.

De deelnemers
De tafel is een 'coalition of the willing'. Alle partijen die daadwerkelijk willen bijdragen aan het realiseren van de doelstellingen zijn welkom. Deelnemende partijen kunnen zijn personen, groene vrijwilligersorganisaties, groene ondernemers en daarnaast de provincie, de gemeente Delft, Pijnacker-Nootdorp, het Hoogheemraadschap Delfland en Staatsbosbeheer. 

Verhouding tot de deelnemende organisaties.
De BuytenHoutTafel gaat niet op de stoel van de deelnemende organisaties te gaan zitten. De tafel dicteert zodoende niet wat een organisatie (uiteindelijk) 'moet vinden'.

Wisselende coalities en activiteiten
De activiteiten die de tafel onderneemt behoeven niet de deelneming van alle leden van de tafel. De leden kunnen wisselend deel nemen afhankelijk van hun interesses en de activiteiten en projecten. Elke deelnemer kan een activiteit of een project starten en daarbij het voortouw nemen.

Bestuur
Er is een bestuur van drie leden voor de dagelijkse gang van zaken. Het ligt voor de hand dat deze voortkomen uit de deelnemende organisaties, maar ook individuele deelnemers (van buiten) kunnen bestuurslid zijn. Het bestuur bepaalt zelf de taakverdeling. De BuytenHoutTafel benoemt de bestuursleden en zoekt een betaalde secretaris die de tafel ondersteunt in de werkzaamheden. Jaarlijks is er een eenvoudig jaarplan en een kort evaluerend jaarverslag. Zo lang er nog geen vast bestuur is, neemt de kerngroep de bestuurlijke functies waar.

De BuytenHoutTafel voorziet in eigen middelen door aanvragen uit bijvoorbeeld Fonds 1818, de ondernemersfondsen, de gemeenten (bijvoorbeeld in het geval van een Gebiedsvisie) en zo nodig door bijdragen van de deelnemende organisaties.

 

De kerngroep BuytenHoutTafel i.o.
april 2017

Appendix 1. BuytenHoutTafel; Uitgangspunten die de deelnemers verbinden

Doel.

Bijdragen aan een BuytenHout waar duurzaamheid, lokale kringloopeconomie, biodiversiteit, educatie, actieve recreatie en burgerparticipatie centraal staan.

Kernactiviteiten

  • Het organiseren van een constructieve dialoog tussen (groene) ondernemers, bewoners, (groene) belangenorganisaties, betrokken gemeenten en gebiedsbeheerders over ruimtelijke en economische ontwikkelingen en gebiedsbeheer in Buytenhout;
  • Het stimuleren en faciliteren van structurele samenwerking tussen genoemde stakeholders.

Geografische afbakening

  • Buytenhout: focus op westelijk deel van Buytenhout tussen Delft en RandstadRailtraject Pijnacker-Nootdorp.

Betrokken partijen

  • De BuytenhoutTafel is een initiatief van een groep bij het gebied betrokken groene ondernemers, bewoners en groene belangenorganisaties;
  • De BuytenhoutTafel is een coalition of the willing. Alle partijen die willen bijdragen aan het realiseren van de gemeenschappelijke doelstelling zijn welkom;
  • Het streven is om in ieder geval ook betrokken gemeenten en gebiedsbeheerders aan tafel te krijgen.

Uitdagingen

  • Het gebied ligt op het grondgebied van meer dan één gemeente en heeft verschillende gebiedsbeheerders en groot aantal landeigenaren;
  • Groeiende recreatie en lokale economische activiteiten zetten druk op natuur en landschap;
  • Nieuwe lokale initiatieven vinden vaak beperkt draagvlak bij verschillende stakeholders;
  • Nieuwe ruimtelijke en economische ontwikkelingen worden vaak ad-hoc en niet vanuit een visie op het gebied beoordeeld.

Bottom-up en top-down

  • De BuytenhoutTafel wil een plek zijn waar betrokken uit het gebied elkaar vinden voor het ontwikkelen en afstemmen van nieuwe lokale initiatieven en het smeden van samenwerkingsverbanden voor de uitvoering ervan;
  • De Buytenhout Tafel wil een gemeentegrenzen overstijgende gesprekspartner zijn voor de gemeenten Delft en Pijnacker-Nootdorp bij de ontwikkeling van ruimtelijk beleid, te beginnen bij de vaststelling van een Gebiedsvisie in het kader van de nieuwe Omgevingswet.

Verbindende uitgangspunten voor samenwerking
Er zijn vier belangrijke uitgangspunten die de deelnemers aan de Buytenhout Tafel verbinden:

Erkenning van wat dit gebied bijzonder maakt

  • Combinatie van een groot aantal landschapssoorten op een klein oppervlak;
  • Deelgebieden met grote intrinsieke landschappelijke en/of natuurwaarden;
  • Belangrijke recreatieve functie door ligging te midden van dicht bewoonde gebieden;
  • Ondernemende bewoners;
  • Betrokken stakeholders.

Meerwaarde van samenwerking

  • Een op hoofdlijnen gedeelde visie en ambitie is nodig om samen behoud en versterking van gebiedswaarden duurzaam (= volhoudbaar) mogelijk te maken;
  • Wederzijdse erkenning van verschillende belangen van verschillende partijen, openheid in (vroegtijdig) delen van ideeën en meningen en bundeling van capaciteiten (kennis, denkkracht en verbeelding, menskracht) leiden tot betere plannen, vergroting van het draagvlak en effectievere uitvoering.

Hoofdpunten van een gedeelde visie op de ontwikkeling van het gebied

  • De bestaande en potentiële economische en recreatieve waarde van dit bijzondere gebied is gebaseerd op de unieke landschappelijke en natuurwaarden;
  • Landschappelijke en natuurwaarden dienen derhalve beschermd en versterkt te worden;
  • BuytenHout is niet alleen een recreatiepark en moet dat ook niet worden;
  • Een gezonde economische functie is essentieel voor behoud van landschappelijke en natuurwaarden en recreatieve functie op lange termijn;
  • Het bewaken van de balans tussen natuur, recreatie en economie is een gedeelde verantwoordelijkheid van alle betrokken partijen;

Uitgangspunten voor behouden en versterken balans natuur / economie / recreatie

  • Nieuwe initiatieven / ontwikkelingen moeten passen bij aard van het gebied;
  • Nieuwe ruimtelijke en economische initiatieven mogen niet ten koste gaan van basiswaarden van het gebied en dienen deze bij voorkeur te versterken:
    • Initiatieven moeten niet worden getoetst op “acceptabele” schade aan natuur of landschap, maar op hun positieve bijdrage aan behoud en versterking van landschappelijke en natuurwaarden;
  • Daar waar schade onvermijdelijk is deze compenseren binnen “project” of balanceren door samenwerking met andere “projecten” die landschappelijke en natuurwaarden versterken;
  • Economische winsten uit gebied deels gebruiken voor investering in landschappelijke en natuurwaarden.

Kernwoorden

  • natuurlijk kapitaal, duurzame balans, ecologie, kringlopen, circulaire economie;
  • gedeelde visie, dialoog, samenwerking;
  • lokaal initiatief, local-for-local, kleinschaligheid, gemeenschapszin, sociaal ondernemerschap.

BuytenHout is een regiopark met zes aaneengesloten natuur- en recreatiegebieden tussen Delft en Zoetermeer. De gemeenten Delft, Pijnacker-Nootdorp en Zoetermeer hebben een samenwerkingsverband BuytenHout.  BuytenHout -West is ruwweg het gebied tussen Delft en het RandstadRailtraject. Wanneer hier gesproken wordt over BuytenHout wordt steeds bedoeld BuytenHout-West

Het bureau Terra Incognita heeft al acht jaar geleden een rapport opgesteld: Buytenhout, voor wie van buiten houdt. Zie http://issuu.com/terra-i/docs/eindrapport_buytenhout__aug_2009_.  Het is een verkennend rapport, waarin intenties genoemd worden. Sindsdien hebben de betrokken gemeenten in feite weinig activiteiten ontwikkeld. Het rapport bevat (mogelijke) bouwstenen voor een Gebiedsvisie.

Onder groene organisaties wordt hier verstaan: verenigingen, stichtingen, ondernemers en individuele personen die al actief zijn in en rond BuytenHout en vanuit hun professie een bijdragen willen leveren aan de doelstellingen.

Vrienden van Biesland

Snel op de hoogte zijn van al onze activiteiten
kan eenvoudig wanneer u ons volgt via Social Media: